Alzheimer ve Parkinson hastalıkları, dünya çapında yaklaşık 63 milyon insanı etkileyerek yaşlılık döneminde bağımsızlık kaybının en temel nedenleri arasında yer alıyor. Bu ciddi tablo karşısında bilim dünyası, yaşam alışkanlıklarının beyin sağlığı üzerindeki etkilerini her geçen gün daha kapsamlı verilerle incelemeye devam ediyor.
Günde bir fincan şekersiz kahve beyni genç tutuyor
The American Journal of Clinical Nutrition dergisinde yayımlanan ve Tingjing Zhang liderliğinde yürütülen bir çalışma, tüketilen kahve türü ve miktarı ile bu hastalıkların gelişme riski arasındaki ilişkiyi inceledi. Çalışmayı benzersiz kılan unsur; ilk kez şekersiz, şekerli ve yapay tatlandırıcı içeren çeşitli kahve türlerine odaklanmış olmasıydı. Araştırmada, UK Biobank’te yer alan 204.847 katılımcının verileri kullanıldı ve katılımcılar ortanca 9 yıl boyunca takip edildi.
Sonuçlar, katılımcıların yaklaşık yüzde 54’ünün şekersiz kahveyi tercih ettiğini, yüzde 16’sının şekerli kahve içtiğini, yüzde 7’sinin yapay tatlandırıcı içeren kahve içtiğini ve yüzde 24’ünün ise hiç kahve içmeyip çayı tercih ettiğini gösterdi. Şekersiz ve kafeinli kahve içenlerin, kahve içmeyenlere göre Alzheimer, demans ve Parkinson hastalığına yakalanma riskinin yüzde 29-30 daha düşük olduğu belirlendi. Ayrıca bu hastalıklardan ölüm risklerinin de yüzde 43 daha düşük olduğu tespit edildi.
İlginç bir şekilde kafeinsiz kahve bile olumlu bir etki gösterdi. Tüketimi, nörodejeneratif hastalık riskinde yüzde 34-37’lik bir azalma ve bu hastalıklardan kaynaklanan ölüm oranında yüzde 47’lik bir azalma ile ilişkilendirildi. Fakat bu sonuçlar yalnızca şekersiz kahve tüketenlerde gözlemlendi. Şeker ya da tatlandırıcı eklemek, içeceğin olumlu etkilerini ortadan kaldırdı.
Bu bir gözlemsel çalışma olduğu için kahvenin doğrudan hastalığı önlediği kesin olarak söylenemese de bilim insanlarına göre sonuçlar önemli bir kamuoyu mesajı taşıyor. Hem kafeinli hem de kafeinsiz şekersiz kahve, beyin sağlığını korumada faydalı olabilirken, şeker eklemek bu faydaları azaltabiliyor.