OpenAI da Anthropic'e misilleme: Claude da Üstel Zaman Hipotezi’ni çürüttü

Anthropic, 27 Ekim 2026’da OpenAI’ın aynı sonucu kendi modelinden açıkladığını duyurduktan saatler sonra, Claude’un Üstel Zaman Hipotezi’ni (ETH) çürüttüğünü bildiren bir makale yayımladı. Makale “A 2^o(n) Time Algorithm for 3-SAT” başlığını taşıyor, yazar olarak Claude (Anthropic) gösteriliyor ve Lean 4 kanıtı şirketin GitHub deposuna eklendi.

Alpoge’un X üzerinden paylaştığına göre, çekirdek algoritma 16 Ekim’de dahili bir Claude araştırma modeli tarafından bulundu. Modelin 14 milyon çıktı belirteci kullandığı ve keşif sürecinde insan girdisi olmadığı belirtiliyor. Makalenin kendisi de aynı dönemde OpenAI’ın benzer bir sonuç iddia ettiğini kaydediyor.

OpenAI’ın 26 Ekim’de açıkladığı üç sonuçtan biri ETH çürütmesiydi. Anthropic’in makalesi bu iddiayı ikinci bir bağımsız yazıyla destekliyor gibi görünüyor, ama her iki şirketin sonucu da henüz uzman incelemesinden geçmedi.

Üstel Zaman Hipotezi neden önemli?

ETH, Russell Impagliazzo, Ramamohan Paturi ve Francis Zane tarafından ileri sürülen ve yaklaşık 30 yıldır kabul gören bir varsayım. Hipotez, 3-SAT problemini çözmek için en kötü durumda üstel süreye ihtiyaç olduğunu öngörüyor. Bu varsayım doğruysa P ≠ NP sonucuna da varılır.

Bu nedenle sonuç, bilgisayar biliminde yüzlerce çalışmanın dayandığı bir varsayımın sarsılması anlamına geliyor. Anthropic’in makalesinde verilen süre 2^o(n) biçiminde, yani üstel değil ama polinom da değil. P = NP durumu hâlâ bilinmiyor: 3-SAT üstel zamanda çözülmese de bilindiği kadarıyla polinom zamandan daha uzun sürüyor.

İlgili haberlerOpenAI ünlü Üstel Zaman Hipotezi’ni çürüttü mü?OpenAI'nin yeni yatırım turunda dudak uçuklatan eşikBlock'tan dinleyip konuşabilen yapay zeka: Dessa

İnceleme ve tartışmalar

MIT’den Ryan Williams, OpenAI’ın iddiasını bir çürütme iddiası olarak nitelendirdi ve konuyu incelemek üzere Impagliazzo ve Paturi ile birlikte açık bir mektup yayımladı. Üç araştırmacı, bu çalışmaya katılımlarının iddianın onayı olarak görülmemesi gerektiğini yazdı. Sonuç için bağımsız bir inceleme gerektiklerini de belirttiler.

Anthropic matematikçisi Levent Alpöge ise OpenAI’ın çözümlerini önceden var olan çalışmalara dayandırdığını öne sürdü. Alpöge bu iddiasını ortaya attıktan sonra Anthropic kendi ETH çürütmesini yayımladı.

Hesaplama karmaşıklığı alanından Jelani Nelson, Claude’un makalesini yayımlanmadan önce okuduğunu belirtti. Nelson, iki kanıtın da kabaca exp(O(n / sqrt(log n))) süresine ulaştığını söylüyor. Lance Fortnow ise yaklaşımın umut verici göründüğünü, ancak henüz doğrulanmadığını ifade etti. OpenAI sistemin ETH’yi çürüttüğünü söylüyor, Fortnow ise yaklaşımı umut verici ama doğrulanmamış buluyor.